حسن ابراهيم حسن ( مترجم : ابوالقاسم پاينده )

723

تاريخ الإسلام ( تاريخ سياسى اسلام ) ( فارسى )

ميدادند كه مردم بسيار از آن بهره‌ور ميشدند ، سفره عيد فطر و قربان مجلل‌تر بود . بشب عيد فطر در ايوان بزرگ روبروى قصر خليفه سفره چرمين بزرگ مينهادند كه سيصد ذراع درازا و هفت ذراع پهنا داشت كه اقسام خوردنى و حلوا بر آن بود كه همه را بمطبخ خليفه فراهم كرده بودند . تشريفات عيدها با تشريفات عمومى همراه بود و مردم بشادمانى شريك آن مى - شدند مگر بروز عاشورا كه سوگوارى بود و بازارها بسته ميشد و نوحه‌خوانها بجامع ازهر ميشدند و مرثيه‌هاى غم‌انگيز ميخواندند آنگاه سفره‌اى ميگسترند و نان جو و عدس پخته و پياز بر آن مينهادند و خليفه نيز كه چهره پوشيده بود لباس تيره بتن داشت با همگان بر آن مىنشست . بگفته مقرى در قصر عبد الرحمن ناصر هر روز 3000 رطل گوشت مصرف ميشد و اين بجز مرغ و پرنده و ماهى بود . لباس بجز آن لباسها كه از پيش معمول بود متوكل يك قسم جامه پديد آورده بود كه بنام متوكلى معروف شد و چنان بود كه ميان دو پارچه كه زير و رو بود پنبه ميدوختند و اين در ايام متوكل رواج گرفت و كسان كه در قصر بودند آن را بتن كردند و ديگران پيروى ايشان شدند و چون با دقت بسيار فراهم ميشد قيمت آن گران بود . مستعين نيز در لباس معمول تغيير كمى داد : كلاه دراز را كوتاه كرد و آستين‌ها را گشاد كرد كه تا سه وجب ميرسيد . آستين‌ها را بجاى جيب به كار ميبردند و پول و كاغذ و كتاب و هر چه بايسته بود در آن مينهادند . خياط لوازم كار خود را در آن داشت و قاضى شهر نسخه‌اى از وعظ خود را در آن نهفته بود . لباس رسمى عباسيان سياه بود ، مردم معتبر لباس سفيد نيز بتن ميكردند كه از پيغمبر آمده بود : " بهشت سپيد است و بهترين لباس شما سپيد است كه آن را در زندگى بپوشيد و كفن مردگان كنيد . " لباس برنگهاى طبيعى نيز بتن ميكردند رنگهاى غير -